Rüzgar

• Rüzgar Enerjisi
• Rüzgar Enerjisi Potansiyel Belirleme Çalışmaları
• Rüzgar Enerjisi Santralleri İçin Ön Etüt ve Kaynak Belirleme Çalışmaları
• Rüzgar Enerjisi Mevzuatı
• Rüzgar Enerjisi ile ilgili Kurumlar
• Rüzgar Enerjisi Su Pompalama Sistemleri Projesi
• EİE Rüzgar Enerjisi Gözlem İstasyonlarının Yerleri
• lemEİE Rüzgar Enerjisi Göz İstasyonları Aylık Rüzgar Hızları
• Rüzgar Data Satışı
• Dünya RES Durumu
• AB RES Durumu
• Türkiye RES Durumu
• Rüzgâr Enerjisi Kabul Edilen Lisans Başvuruları (01 Kasım 2007)

Rüzgar Enerjisi

     Rüzgar Nedir?

Rüzgar enerjisi, güneş radyasyonunun yer yüzeylerini farklı ısıtmasından kaynaklanır. Yer yüzeylerinin farklı ısınması, havanın sıcaklığının, neminin ve basıncının farklı olmasına, bu farklı basınç da havanın hareketine neden olur. Güneş ışınları olduğu sürece rüzgar olacaktır. Rüzgar güneş enerjisinin bir dolaylı ürünüdür. Dünyaya ulaşan güneş enerjisinin yaklaşık % 2 kadarı rüzgar enerjisine çevrilir. Dünya yüzeyi düzensiz bir şekilde ısınır ve soğur, bunun sonucu atmosferik basınç alanları oluşur, yüksek basınç alanlarından alçak basınç alanlarına hava akışı yapar.

Bir tropikal ada üzerindeki rüzgarlar (ticaret rüzgar) gündüz ve gece boyunca hemen hemen sabit bir rüzgar akışı sağlayarak oldukça bağımlıdır. Ne yazık ki, dünyanın her bölgesinde ticaret rüzgarları yoktur ve hava sistemleri her bir kaç gün süresinde hareket eder. Rüzgar hızında, durgun bir havadan bir fırtınaya kadar çok farklı değişimler vardır. Elektrik enerjisi kullanımı zamana bağlı olduğu için rüzgardaki günlük ve mevsimsel değişimler önemli bir göstergedir.

Coğrafya ve rüzgar

Eğer tüm arazi düz ve pürüzsüz olsa idi, bir yerden diğerine rüzgar değişimi çok küçük olurdu. Tepelerin, vadilerin, akarsu vadilerinin, göllerin katılması ile bir karmaşık ve değişken rüzgar rejimi oluşur. Küçük ölçeklerde ağaçlar ve binalar da bu karmaşıklığa ilave edilir.

Tepeler, platolar ve uçurumlar bir rüzgar türbini için yüksek rüzgar hızı bulunabilecek yerlerdir. Daha alçak ve kapalı olan vadilerde rüzgar hızı düşük olur. Bununla beraber, tüm vadilerde rüzgar hızının düşük olması zorunlu değildir. Rüzgar akışına paralel olduklarında vadiler kanal gibi davranabilir ve rüzgar kaynağını artırabilir. Vadideki bir daralma dar bir alanda havayı hunileyerek rüzgar akışını daha da kuvvetlendirebilir. Bu genellikle rüzgara bakan dar dağ geçitlerinde olur.

Yakınındaki tepe üstleri rüzgarlı olsa bile vadiler genellikle geceleri sakindir. Soğuk ve ağır hava tepelerden aşağıya doğru akar ve vadilerde toplanır. Bunun üzerindeki bir seviyede soğuk havanın sonuç katmanı genel rüzgar akışından atılarak alçak arazilerde sakin durum oluşur. Bunun sonucu olarak, bir tepeye kurulan bir rüzgar türbini, daha alçak seviyeli bir yere kurulan rüzgar türbini çalışmazken, tüm gece boyunca güç üretebilir. Bu durum daha çok etrafına göre en az birkaç yüz feet yüksekliği olan yüksek arazilerde olur.

Yüksek arazi özellikleri rüzgar akışını hızlandırabilir. Yaklaşan bir hava kütlesi zirveyi aşarken genellikle ince bir tabaka içine sıkıştırılır, bunun sonucu hızı artar. Bir sırt üzerinde, rüzgar sırt hattına dik estiği zaman en büyük hız oluşur. Izole tepeler ve dağlar rüzgarları sırtlara göre daha az hızlandırırlar, çünkü daha fazla hava yanlara akışa meyleder. Yüksek rüzgar türbülansı olmasından dolayı yüksek arazilerin downward tarafından sakınılmalıdır.

Büyük su kütlelerine yakın kara alanları iki nedenden dolayı iyi rüzgarlı alanlar olabilir. İlk olarak, bir su yüzeyi bir kara yüzeyine göre çok daha düzgündür, bu nedenle su üzerinde akan hava daha az sürtünmeye tabidir. Hakim rüzgar yönünün sahile doğru olduğu sahil şeridi en iyi rüzgar alanıdır. İkinci, güneşli ir yaz gününde olduğu gibi, bölgesel rüzgar hafif olduğu zaman, deniz veya göl meltemi olarak bilinen yerel rüzgarlar oluşur, çünkü kara ve denizısınmaları farklı oranlardadır. Karalar suya göre çok daha çabuk ısındığı için, kara üzerindeki ısınan ve yükselen havanın yerine su üzerindeki soğuk hava gelir. Bu şekilde denizden karaya 8 ile 12 mph veya üzeri hızında meltem oluşur. Geceleri kara çok daha çabuk soğuduğu için meltem durur veya ters yönde eser.

Yüzey Pürüzlülüğü

Üzerinde estiği yüzey rüzgarın hızını etkiler. Ağaçlar ve binalar ile kaplı pürüzlü yüzeyler göl veya açık tarlalar gibi düzgün yüzeylere göre daha fazla sürtünme ve türbülans oluşturacaktır. Sürtünme ne kadar büyükse yere yakın rüzgar hızı o oranda düşüktür.

Rüzgar Kullanım Alanları

1. Elektrik üretme
2. Pilleri şarj etme
3. Su depolama
4. Taşımacılık
5. Su pompalama
6. Tahılların öğütülmesi
7. Soğutma

Yakıtsız enerji

Enerji üretiminde rüzgar kaynağının üstünlükleri:

•Temiz
•Bedava
•İklim değişikliği sorununa çözüm
•Hava kirliliği sorununu azaltır
•Enerji güvenliği sağlar
•Enerji arzını çeşitlendirir
•Yakıt ithalini önler
•Yakıt maliyetleri yok
•Ulusal kaynaklar için devletler arası anlaşmazlıkları önler
•Kırsalda elektrik ağını geliştirir
•İstihdam ve bölgesel kalkınma sağlar
•Fosil yakıtların fiyat değişkenliğinden kaynaklanan karmaşıklığı önler
•Modülerdir ve çabuk kurulur
•İthalat bağımlılığı yok
•Yakıt fiyatı riski yok
•Karbon emisyonu yok
•Kaynak tükenmesi yok – küresel rüzgar kaynağı küresel enerji talebinden daha büyük
•Arazi dostu – rüzgar santrali içinde veya etrafında tarım/sanayi faaliyetleri yapılabilir
•Uygulama esnekliği – büyük ölçekli ticari santraller veya ev tipi uygulamalar mümkün
•Ulusal yarar – Geleneksel yakıtların aksine, enerji güvenliği açısından yakıt maliyetlerini ve uzun dönemli yakıt fiyatı risklerini eleyen ve ekonomik, politik ve tedarik riskleri açısından diğer ülkelere bağımlılığı ortadan kaldıran yerli ve her zaman kullanılabilir bir kaynaktır.

Rüzgar Potansiyeli

Dünyada rüzgar gücünde liderlik yapabilir piyasalar: Avustralya, Kanada, Çin, Fransa, Hindistan, İtalya, Filipinler, Polonya, Türkiye, İngiltere ve ABD. Bu piyasalar başlangıç safhasında ve fakat gelişme aşamasındadır ve ana rüzgar büyümesi buralarda gerçekleşebilir.

TEKNİK OLARAK KULLANILABİLİR TOPLAM HAZIR KÜRESEL RÜZGAR KAYNAĞI TAHMİN EDİLEN TOPLAM DÜNYA ELEKTRİK TALEBİNİN İKİ MİSLİNDEN DAHA BÜYÜKTÜR.

Dünya rüzgar kaynağı 53 TWh/yıl olarak hesaplanmakta, 2020 yılında dünya elektrik talebi artışının 25,579 TWh/yıl olacağı öngörülmektedir.

2020 yılına kadar dünya elektrik tüketiminin %12 miktarını rüzgar enerjisinden karşılama senaryosuna göre yatırımlar, maliyetler ve istihdam:

2020 yılında 1,245 GW dünya rüzgar gücü hedefine ulaşmak için gereken yatırım miktarı 692 milyardır. Bu süre içinde üretim maliyetlerinin 3.79 e-cents/kWh'dan 2.45 e-cents/kWh'a düşmesi beklenmektedir. Yine bu süre içinde dünya çapında rüzgar endüstrisinde imalat, kurulum ve diğer iş kollarında 2.3 milyon iş imkanı sağlanacaktır.

Rüzgar enerjisi enerji geleceğimizde ve iklim değişikliğini önlemede büyük bir role sahiptir. Halen dünyada en hızlı büyüyen enerji sektörlerinden biridir. Gelişmiş ülkeler seragazı gaz emisyonlarından korunmak için dünyada rüzgar gücü geliştirmelerini teşvik etmek ve desteklemek zorundadır.

Rüzgar gücü küresel çapta kullanıma hazır ve gerekli olan güç teknolojilerinin en etkililerinden biridir ve diğer geleneksel güç santrallerinden çok daha çabuk kurulabilmektedir. Rüzgar türbinlerinde küresel piyasa 2020 yılına kadar şimdiki 8 milyer € dan 80 milyar € yıllık iş hacmine çıkacaktır.

Zamanımızın küresel enerji politikaları sadece iklim değişikliği ile değil, aynı zamanda enerji taleb artışları ve enerji sağlamada güvenlik konuları ile de önemlidir. Bu üç konuda rüzgar enerjisi bir liderlik adayıdır.

Bir rüzgar türbininden üretilen elektrik enerjisinin en verimli şekilde kullanılması için enerji tüketimi rüzgar mevcudiyetine göre uyarlanmalıdır (ulusal şebekeye çok az bir besleme yapıldığı varsayılarak). Hava tahminleri yüksek ve düşük rüzgar periyotlarının planlanmasında kullanılabilirler.

İklim Değişikliği

ABD'de yapılan bir araştırmaya göre sadece California'nın rüzgar potansiyeli 1.2 milyon ton CO 2 ve 15 milyon ton diğer kirleticileri azaltır, bu miktar aynı hava kalitesini sağlamak için 90 milyon ile 175 milyon ağaçlı bir ormana karşılık gelir.

Dünya elektrik ihtiyacının 12% si rüzgardan sağlanabilir; Endüstri raporuna göre 2020 yılına kadar 11 milyar ton CO 2 azaltılabilir.

Rüzgar enerjisi enerji geleceğimizde ve iklim değişikliğini önlemede büyük bir role sahiptir. Halen dünyada en hızlı büyüyen enerji sektörlerinden biridir. G8 ülkeleri seragazı gaz emisyonlarından korunmak için dünyada rüzgar gücü geliştirmelerini teşvik etmek ve desteklemek zorundadır. Avrupa'daki kurulu rüzgar gücü yılda 50 milyon tondan fazla CO 2 sakınması yapmaktadır.

2030 yılına kadar küresel karbon emisyonunun 45% miktarı güç sektöründen kaynaklanacaktır.

CO₂ Emisyonunun Azaltılması

Kyoto Protokolü iklim değişikliğine göre, AB 2010 yılına kadar kendi seragazı gaz emisyonlarını 1990 seviyelerine göre % 8 azaltmayı taahhüt etmiştir. Bu gün AB kurulu rüzgar gücü her yıl 50 milyon tonun üzerinde CO 2 koruması sağlamaktadır. Eğer bugünkü büyüme sürerse, 2010 yılına kadar, rüzgar enerjisi yılda 109 milyon ton koruma sağlayacaktır, bu miktar Kyoto Protokolünde belirlenen miktardan % 30 daha fazladır.

Rüzgar Enerjisi Tarihçesi

İnsanlık medeniyet tarihinde rüzgar çok önemli bir rol oynamıştır. Rüzgarın ilk kullanılması 500 yıl önce Mısır'da kayıkların bir sahilden diğerine yüzdürülmesinde kullanılmıştır. İlk tam rüzgar değirmeni MÖ 200 yılında antik Babylon'da inşa edilmiş olmalıdır, bu değirmen bir eksene tutturulmuş pervaneler ile dönüş hareketi üreten bir makinedir. MS 10. yy'a kadar doğu İran ve Afganistan'da 16 feetlik rüzgar yakalama kanatları ve 30 feet yüksekliği olan rüzgar değirmenlerinde tahıl öğütüldüğü bilinmektedir. Batı dünyası rüzgar değirmenlerini çok daha sonraları keşfetmiştir. Bu konudaki ilk yazılı kayıtlar 12 yy'a aittir. Birkaç yüzyıl sonra rüzgar değirmenleri geliştirilerek ve uyarlanarak su pompalamada kullanıldı.

Çok pervaneli yeldeğirmenleri 19. yy ikinci yarısında ABD'de icat edilmiştir. 1889 yılında ABD'de 77 tane rüzgardeğirmeni fabrikası vardı ve yüzyılın sonunda rüzgar değirmeni ihracatı ABD ekonomisi için en büyük ihracat kalemi olmuştu. Dizel motorlar icat edilene kadar, ABD'deki büyük demiryolları büyük çok-pervaneli yeldeğirmenlerine bağlı kalmıştır (buhar lokomotifleri için su pompalama, yeldeğirmeni ile yapılmıştır).

1930 ve 1940 lı yıllarda ABD de yüzbinlerce elektrik üreten rüzgar türbini imal edildi. Bunlarda yüksek hızda dönen ve elektrik generatörünü çalıştıran iki veya üç ince pervane vardı. Bu türbinler çiftliklere elektrik sağladılar, depolama pillerini doldurmada, radyo alıcılıranı çalıştırmada ve bir veya iki aydınlatma ampülünü çalıştırmada kullanıldılar. 1950 başlarında ulusal şebekelerin her eve ulaşacak kadar yaygınlaşması ve elektrik düzenleme yasalarının çıkarılması ile rüzgar türbini bir duraklama devresine girdi.

1973 OPEC petrol ambargosunu takiben enerji fiyatlarındaki artış ve geleneksel enerji kaynaklarının sınırlılığı rüzgar enerjisine olan ilgiyi tekrar artırmıştır. Teşvikler ve resmi araştırma çalışmaları sonucu bir çok yeni türbin tasarımı yapılmıştır. Bazı modeller çok büyüktür. 300 feet pervane çaplı bir büyük türbin 700 evin elektrik ihtiyacını karşılayabilir. Konutlarda, çiftliklerde kullanılmak üzere bir çok yeni küçük-ölçekli model geliştirilmiştir.

1970 li yıllarda ABD'de yaklaşık 50 tane yerli rüzgar türbin imalatçısı vardı.

Rüzgar sistemleri için yeni bir pazar olarak “rüzgar tarlaları” 1980 başlarında başladı. 1978 yılında ABD'de çıkarılan yasa ile rüzgar enerjisine getirilen teşvik ile elektrik dağıtım şirketleri rüzgar enerjisinden üretilen elektriği almak zorundaydılar.

Rüzgar Ölçümü

Rüzgar da hava gibi genelde öngürelemez. Yerden yere ve zamandan zamana değişir. Görünmez olduğu için özel ölçüm aletleri kullanmaksızın ölçülemez. Rüzgar hızı etrafımızdaki ağaçlardan, binalardan, tepelerden ve vadilerden etkilenir. Rüzgar bir diffuse enerji kaynağı olarak başka bir yerde başka bir zamanda kullanılmak üzere biriktirilemez veya depolanamaz.

Rüzgar Gücü

Rüzgar gücü mümkün rüzgar enerjisinin bir ölçümüdür. Rüzgar gücü rüzgar hızının kübünün bir fonksiyonudur. Eğer rüzgar hızı iki misline çıkarsa rüzgardaki enerji sekiz faktörü ile artar (23). Bunun anlamı şudur; rüzgar hızındaki küçük değişiklikler rüzgar enerjisinde büyük değişikliklere neden olurlar. Örneğin, 10 mph bir hız ölçümü yapan birine karşı başka biri aynı zamanda komşu bir yerde 12.6 mph hız ölçümü yapsın. Bu 2.6 mph farkına karşılık rüzgar gücünde % 100 oranında bir fark vardır (103 = 1000, 12.63 = 2000). Yer seçimi veya ölçme hataları ile yapılabilecek küçük rüzgar hızı hataları bir rüzgar türbini yatırımında büyük hatalara neden olabilmektedir. Bu nedenle, rüzgar türbini satınalmadan önce, doğru ve sürekli bir rüzgar çalışması yapılmalıdır. Ekonomik olarak uygulanabilir olması için, bir rüzgar türbini kurulacak yerde yıllık ortalama en az 12 mph (5.4 m/s) rüzgar hızı olmalıdır. Bir rüzgar sistemi alınmadan önce çok iyi bir rüzgar incelemesi yapılmalıdır, kişisel gözlemlere göre bir rüzgar sistemi kurulamaz. İyi bir rüzgar incelemesi yapmadan rüzgar türbini satın alanlar genellikle sistemlerinin performansı ile hayal kırıklığına uğramışlardır. Hakim rüzgar yönünün bilinmesi rüzgar türbinin en az engel bulunan yöne kurmak açısından çok önemlidir.

Rüzgardaki mümkün güç miktarı

w = 1/2rAv³ eşitliği ile verilir.
w = güç/enerji
r= hava yoğunluğu
A= kanat alanı
v= rüzgar hızı

Hava yoğunluğu yükseklikle, sıcaklıkla ve hava cepheleri ile değişir. Rüzgar gücü hesaplamalarında, hava cephelerinin etkisi önemsenmeyecek kadar küçüktür, böylece hava yoğunluğu formülü şöyledir:

P=(1.325xP)/T
T= Fahrenheit + 459.69 olarak sıcaklık
P= Yüksekliğe göre düzeltilmiş Mercury basıncı (inch)

Tipik ortalama hava sıcaklığı (59°F) deniz seviyesine indirgenerek hava yoğunluğu için bir standart değer kullanılabilir. Bu durumda güç eşitliği basit olarak aşağıdaki hale gelir:

Basitleştirilmiş Güç Eşitliği

Metrik birimler

w = 0.625Av³
w= güç (watt)
A= rüzgar türbini kanatları tarafından süpürülen alan (m2)
V= rüzgar hızı (m/s)

Bu güç eşitliği rüzgar hızındaki artış ile rüzgar gücünde bir küplü artış gösterse de bile, uygulamada bir rüzgar türbininde gerçek güç artışı eşitlikte öngörülenden daha doğrusaldır. Bunun nedeni rüzgar türbininin mükemmel bir oranda verimli olmamasıdır. Bir rüzgar türbininin güç eğrisi gerçekte çok daha önemlidir. Sonuç olarak denilebilir ki, ortalama rüzgar hızındaki 2 mph artış bir türbin tarafından üretilen elektrik miktarında % 50 bir artış anlamına gelir.

Rüzgar Enerjisi Potansiyel Belirleme Çalışmaları

     Rüzgar enerjisinden yararlanmak amacıyla sürdürülen çalışmaların ilkini potansiyel belirleme çalışmaları oluşturmaktadır. Türkiye'de genel amaçlı rüzgar ölçümleri, diğer meteorolojik ölçümlerle birlikte Devlet Meteoroloji İşleri Genel Müdürlüğü (DMİ) tarafından yapılmaktadır. Ülke genelinde rüzgar enerjisi kaynağına dayalı plan ve programların yapılabilmesi, bu kaynağın potansiyelinin belirlenmesi ile mümkündür. Bu amaçla, DMİ' ne ait istasyonların 1970-1980 yılları arasındaki kayıtları değerlendirilmiş ve ülke genelindeki doğal rüzgar enerjisi dağılımı genel olarak belirlenmiştir. Ancak, rüzgardan elektrik enerjisi üretimine yönelik çalışmalarda ayrıntılı rüzgar potansiyel değerlendirme çalışmaları gerekli olmaktadır. Bu amaç doğrultusunda ülkemizde, ilk aşamada belirlenmiş olan ve rüzgar enerjisi yönünden umut verici yerlerde yapılan etütler ile rüzgardan enerji üretimine elverişli olabilecek bölgelere RÜZGAR ENERJİSİ GÖZLEM İSTASYONLARI kurulup veri toplanmaya başlanmıştır. Bu istasyonlarda düşük güçlü mikro işlemci kontrollü veri toplama sistemleri kullanılmaktadır. Ölçümler çoğunlukla 10 metre yükseklikte alınmakla birlikte 30 metre yükseklikte alınan ölçümler de mevcuttur. Veriler birer saatlik ve 10 dakikalık periyotlarla toplanmakta, yazılım programı kullanılarak işlenmekte ve arşivlenmektedir. EİE rüzgar enerjisi gözlem istasyonlarına ait aylık ortalama rüzgar hızları ve rüzgar yönleri güncellenmekte ve ücretsiz olarak yayımlanmaktadır.
Buna karşılık, elde edilen rüzgar hız istatistikleri ve rüzgar yön verisi kurum ve kuruluşlara ücreti karşılığında verilmektedir. Data satın almak isteyen özel sektör ve/veya tüzel kişiler, data satın alma talep formunu doldurup, ücretini yatırdıktan sonra datayı kurumun belirleyeceği bir tarihte alabilmektedirler.

      EİE'nin ölçüm istasyonlarından elde edilen ortalama rüzgar hızları, bu bölgelerin bir çoğunun rüzgar enerjisi uygulamaları için elverişli olduğunu göstermektedir. Bu sonuçlar bazı firmaları rüzgar tarlaları kurmak için cesaretlendirmiş ve kendi rüzgar ölçümlerini yapmasına neden olmuştur. Firmaların sunduğu ön fizibilite ve fizibilite raporları EİE Rüzgar Enerjisi Şubesi tarafından gerek yasal mevzuatlar açısından gerekse de WAsP ve WindPro yazılımları ile SANTRAL SAHASINDAN ÜRETİLEBİLECEK ENERJİ MİKTARININ TESPİTİ VE OPTİMUM TARLA TASARIMININ değerlendirilmesi açısından incelenmektedir.

Rüzgar Enerjisi Santralleri İçin Ön Etüt ve Kaynak Belirleme Çalışmaları

Bir rüzgar enerjisi yatırımı için, kullanılacak olan finasmanın geri dönüşünde ve yatırımın yapılabilirliğinin belirlenmesinde, sağlıklı yapılmış ön etütler ve rüzgar kaynak değerlendirmesi işin temelini oluşturur. Buna göre, rüzgar enerjisi yatırımlarında aşağıda özetlenen adımlar önerilir.

1. Saha seçimi:
Rüzgar enerji santralı yatırımı için ilk yapılması gereken iş yeterli rüzgar kaynağına sahip saha seçimidir. Saha seçimi Türkiye Rüzgar Enerjisi Potansiyel Atlası ( REPA ) ile yapılabilir. REPA ile seçilen sahanın uygunluğu rüzgar göstergeleri 1 incelenerek doğrulanmalıdır. Eğer mümkünse, seçilen saha civarındaki DMİ rüzgar verileri ve diğer rüzgar enerjisi amaçlı rüzgar ölçümleri dikkate alınmalıdır.

2. Seçilen sahada mevcut başvuru durumunun araştırılması.

3. Seçilen sahada arazi yapısı, arazi mülkiyeti, ulaşım imkanları, trafo merkezlerine olan uzaklıları gibi parametrelerin belirlenmesi

4. Seçilen sahada bir uzman tarafından belirlenen rüzgar ölçüm noktasında standartlara uygun olarak en az 1 yıl olmak üzere enerji amaçlı rüzgar ölçümlerinin yapılması.

5. Rüzgar ölçümü ile elde edilen rüzgar verilerinin analiz edilmesi ve gerekli raporların hazırlanması ile yatırım kararının alınması.

6. Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu'na ( EPDK ) lisans başvurusu yapılması.


Saha seçiminde doğanın kendisi gerçek bir yol göstericidir. Ağaç ve çalılık gibi biyolojik belirtiler, aşınmalar ve erozyon gibi rüzgarın oluşturduğu jeolojik belirtiler, yöre halkının gözlemleri, yel değirmeni gibi rüzgar uygulamaları, tape adı gibi rüzgarı çağrıştıracak yerel isimler, türküler ve maniler gibi kültürel belirtiler rüzgar kaynağı hakkında destekleyici bilgi verir. Rüzgarın fiziksel nesneler üzerinde oluşturduğu etkilere göre hazırlanmış ve arazi incelemesinde kabaca rüzgar kaynağı öngörmede kullanılan bir takım standart çizelgeler de mevcuttur; Griggs-Putnam ve Beaufort skalası.

http://www.windenergy.com/is_wind/griggs-putnam.htm ,
http://www.heinz-kratz.de/beaufort.htm

Seçilen sahada rüzgar enerji santralı kurmak fiziksel, çevresel, teknik ve yasal açılardan mümkün olmayabilir. Bu nedenle şu kriterler dikkate alınmalıdır:

• Sahaya ulaşım kolaylığı
• Enerji nakil hatlarının ve trafo merkezlerinin güç kapasitesi
• Üretilecek enerjinin nakli için trafo merkezlerine olan uzaklık
• Sahanın yol ve diğer çalışmalar için işlenme kolaylığı
• Arazinin eğimi
• Sahanın alansal olarak yeterliliği
• Sahada arazi kullanım şekli ve mülkiyeti
• Sahanın bitki örtüsü
• Sahanın hakim rüzgar yönüne göre durumu
• Sahanın yerleşim birimlerine olan uzaklığı
• Sahanın imar durumu
• Sahanın askeri ve sivil radar ve benzer tesislere olan yakınlığı
• Sahanın sit, milli park, orman arazisi veya diğer kapsamda olup olmadığı
• Sahanın doğal yaşam etkinlikleri ve ekolojik açısıdan önemi
• Sahanın jeolojik yapısı
• Yeraltı su kaynaklarının analizi
• Yakın civarda yaşayanların rüzgar santrallarına bakış açısı
• Sahanın buzlanma, yağmur, yıldırım ve atmosferik kararlılık durumları
• GSM kapsama alanının tespiti
• Yasal yükümlülükler
• Yerel elektrik dağıtım şirketi ile yapılacak görüşmelerin sonuçları

Rüzgar Enerjisi Mevzuatı

RÜZGÂR ENERJİSİ İLE İLGİLİ MEVZUAT
1. 3/3/2001 tarih ve 24335 Sayılı ELEKTRİK PİYASASI KANUNU; EPDK

2. 10/05/2005 tarih ve 5346 Sayılı Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Elektrik Enerjisi Üretimi Amaçlı Kullanımına İlişkin Kanun; EPDK

3. 04 /08/2002 tarihli ve 24836 sayılı ELEKTRİK PİYASASI LİSANS YÖNETMELİĞİ; EPDK

4. Yönetmelik, tebliğ ve kurul kararları; TEİAŞ, EPDK, ETKB

Rüzgar Enerjisi ile ilgili Kurumlar

Enerji ve Tabi Kaynaklar Bakanlığı ( ETKB ) http://www.enerji.gov.tr/

Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu ( EPDK ) http://www.epdk.gov.tr/

Elektrik İşleri Etüt İdaresi Genel Müdürlüğü ( EİE ) http://www.eie.gov.tr/

Türkiye Rüzgar Enerjisi Birliği ( TÜREB ) http://www.ruzgarenerjisibirligi.org.tr/

Rüzgar Enerjisi ve Su santralleri İşadamları Derneği ( RESSİAD ) http://www.ressiad.org.tr/

Global Wind Energy Council ( GWEC ) http://www.gwec.net/

Europien Wind Energy Association ( EWEA ) http://www.ewea.org/

International Energy Agency ( IEA ) http://www.iea.org/

Dünya Enerji Konseyi Türk Milli Komitesi ( DEKTMK ) http://www.dektmk.org.tr/

Rüzgar Enerjisi Su Pompalama Sistemleri Projesi

EİE' nin iki adet mekanik rüzgar enerjisi su pompalama sistemi bulunmaktadır. Bu proje ile;

· Mevcut teknoloji ile ilgili bilgi birikiminin sağlanması,

· Bu sistemlerin bakım-onarım ve işletme konularında deneyim kazanılması,

· Yurt içinde imalat ve kullanım olanaklarının araştırılması amaçlanmaktadır.

6 m yükseklikte çelik halatlı bir direk üzerinde bulunan bu sistemlerden biri 6 kanatlı olup emme basma tulumba yardımıyla maksimum 7 m derinlikten 5 m yüksekliğe su basabilmektedir. Sistem 3 m/s rüzgar hızında su pompalamaya başlamaktadır. Bu sistem "EİE Yeni Enerji Kaynakları Parkı"na tesis edilmiştir.
Ayrıca EİE tarafından rüzgar su pompalama sistemi tasarımlanmış ve imal edilmiştir. Bu sistemin rotor çapı 2 m, kanat sayısı 16, piston çapı 10 cm, stroku 32 mm ve pompalama yüksekliği 4 m'dir. Didim (Aydın) "Güneş ve Rüzgar Enerjisi Araştırma Merkezi"ne tesis edilen bu sistem 3 m/s rüzgar hızında 5.3 m³/gün su pompalayabilmektedir.

EİE Rüzgar Enerjisi Gözlem İstasyonlarının Yerleri

Tüm İstasyonlar (1992-2007)

BABABURNU
BELEN
DATCA
K.KARABEKIR
MURATLI
KIRKLARELİ
KARABIGA
NURDAGI
SENKOY
KARABURUN
GOKTEPE
ZENGEN
ELMADAG
YUMURTALIK-I
YUMURTAKIK-2
GOKCEADA – I
SOKE
FETHIYE
BERGAMA
AKHISAR
DIDIM – I
DIDIM – II
BANDIRMA – I
BANDIRMA – II
FOCA
GELIBOLU
BODRUM
GELENDOST
SINOP
KELES
TIRE
VAN
KOCADAG
KASTAMONU
GÖKÇEBEY
YALOVA
TAŞKÖPRÜ
TAVAS
KÜTAHYA
ERZİNCAN-I
ERZİNCAN-II
KONYA-I
KONYAII
GEBZE
ADIYAMAN-KARADAĞ-I
ADIYAMAN-KARADAĞ-II
ADIYAMAN-HALIF
ADIYAMA-CENDERE
BATMAN-RAMAN
SİİRT-DODAN
KAYSERİ
AYVALIK
ALİAĞA-PETKİM
ALİAĞA-TÜPRAŞ
BİGA
ELMADAĞ-YEŞİLDERE
YALOVA-SUGÖREN
GÖKÇEADA-KEFALOZ

lemEİE Rüzgar Enerjisi Göz İstasyonları Aylık Rüzgar Hızları

EİE Rüzgar Enerjisi Gözlem İstasyonları Aylık Rüzgar Hızları

Rüzgar Data Satışı

EİE RUZGAR DATASI SATINALMA TALEBİ

Talep edilen bir rüzgar verisi için;

Elektrik İşleri Etüt İdaresi' nin
Vakıfbank Ankara Yenişehir Şubesi "Etüt Bürosu" 2 000 075 no'lu veya
Ziraat Bankası Emek Şubesi 86522 no'lu
hesaplarına, satın alınmak istenilen verilerin tutarı yatırılmalıdır.
İlgili banka dekontu ile birlikte doldurulan "DATA TALEP FORMU" aşağıdaki adrese gönderilmelidir.

DATA TALEP FORMU

Not:
- Veriler için % 18 KDV oranları uygulanır.
- Kamu kurum - kuruluşlarına ve üniversitelere % 50,
öğrencilere % 70 indirim oranları uygulanır.
- Verilerin tamamının ya da bir kısmının kullanıldıkları yerlerde,
referans olarak gösterilmesi zorunludur.

- İrtibat Telefon Numarası : 0 (312) 295 52 23
- Genel Müdürlük Faks : 0 (312) 295 50 05

- Internet : www.eie.gov.tr

- E-mail    : mcaliskan@eie.gov.tr

- Adres    : Elektrik İşleri Etüt İdaresi Genel Müdürlüğü
                 Rüzgar Enerjisi Şubesi Müdürlüğü
                 Eskişehir Yolu 7. km No:166 06520 Ankara

Dünya RES Durumu

DÜNYADA İŞLETMEDE OLAN RÜZGAR ENERJİ SANTRALLARININ KURULU GÜCÜ
Küresel Rüzgâr Gücü Büyümesi

Dünyada En İyi 10 Toplam Kurulu Güç Kapasitesi

AB RES Durumu

AB RES Durumu AB_25 2006 Yılı Yeni Kurulu Güç Dağılımı

AB Ülkeleri RES Kurulu Gücü

2006 Sonu Avrupa Rüzgar Kurulu Güç Haritası (Toplam)

AB 25/AB 15 Ülkelerinde Yıllara Göre Toplam Rüzgar Gelişimi

AB RÜZGÂR SANAYİ 2010 HEDEFLERİ

•  75,000 MW kurulu güç, 10,000 MW offshore dahil

•  Avrupa elektriğinin % 5.5 ini üretmek

•  Yıllık 167 TWh elektrik üretimi

•  % 28 toplam yeni üretim kapasitesi

•  Avrupa toplam üretim kurulu gücünün % 10.6 sı kadar rüzgar kurulu gücü

•  34 milyon konut ve 86 milyon nüfusun ihtiyacına karşılık gelen rüzgar üretimi

•  49 milyar Euroluk yatırım (2001-2010)

•  AB Yenilenebilir Enerji Direktifi hedefinin % 50 sini karşılamak

•  AB Kyoto Protokolü yükümlülüğünün % 30 dan fazlasını karşılamak

•  13.2 milyar Euro tutarında toplam yakıt maliyeti tasarrufu

•  Yılda 109 milyon ton CO 2 sakınımı

•  Yılda 1.8 – 4.6 milyar Euro tutarında dış maliyet sakınımı

•  523 milyon ton toplam CO 2 sakınımı

•  Toplam 9.4 – 24 milyar Euro tutarında dış maliyet sakınımı

•  2000 yılındaki rüzgar hedeflerinde % 25 artış sağlamak

AB RÜZGAR SANAYİ 2020 HEDEFLERİ

•  180,000 MW kurulu güç, 70,000 MW offshore dahil

•  Avrupa elektriğinin % 12.1 ini üretmek

•  Yıllık 425 TWh elektrik üretimi

•  % 37 toplam yeni üretim kapasitesi (2010-2020)

•  Avrupa toplam üretim kurulu gücünün % 21 i kadar rüzgar kurulu gücü

•  85 milyon konut ve 195 milyon nüfusun ihtiyacına karşılık gelen rüzgar üretimi

Türkiye RES Durumu

Rüzgâr Enerjisi Kabul Edilen Lisans Başvuruları (01 Kasım 2007)

Rüzgâr Enerjisi Kabul Edilen Lisans Başvuruları (01 Kasım 2007)